Boer History1735 aan die Kaap die Goeie Hoop: Sy en Kaapse Vlaktes gestaak, Kirmanhaar eindig, Guillaumet burger
Kaapse vlaktes-sandbeplanting gestaak — 1735
Die landengte wat die Kaapse skiereiland met die vasteland verbind het, was in hierdie tyd ’n kaal sandwoesteny. Met moeite het belaaide waens dit oorgesteek, want daar was geen pad nie, en niks behalwe ’n lyn pale het die beste roete aangedui nie. Uit berigte van skippers is die direkteure daartoe gelei om te glo dat Tafelbaai binne nie te verre toekoms met die sand sou volloop wat heilige suidoostewinde in die somermaande daarin gesweep het nie. [3]
Om daardie gevreesde toeslikking te verhoed, het hulle opdrag gegee dat pogings aangewend moes word om die sand vas te sit deur dit met gras en bome te beplant, en in die winter van 1724 is die werk begin. Sewentig slawe en ’n bendes veroordeeldes is aangewend om knoopgras en saad van die wilde olyf te plant, en toe dit misluk, is die proef in daaropvolgende reënseisoene met stroke sooie herhaal. Die waardevolle eienskappe van die mesembryanthemum om oppervlaksand te bind, was toe nog onbekend. [3]
Vir elf jaar, met een kort tussenpose, is die poging om die vlaktes te beplant voortgesit, en elke winter is baie arbeid daaraan bestee; maar in 1735 is dit in wanhoop gestaak. Die lang seisoenale uitgawe van slawe- en veroordeelde-arbeid het nie ’n vaste plantgordel opgelewer wat óf plaaslike amptenare óf die direkteure se oorspronklike vrees vir die ankerplek tevrede gestel het nie. [3]
Seemanskommissie: Tafelbaai dieper, nie toeslik nie — 1735
Die direkteure was egter teen dié tyd oortuig dat Tafelbaai geen gevaar loop om toe te slik nie. ’n Kommissie van seemanne wat aangestel is om dit noukeurig te ondersoek, het ’n verslag ingestuur dat binne die voorafgaande halwe eeu, ver vandat dit met sand volgeloop het, die water dieper geword het. [3]
Daardie opname-oordeel het die beleidsargument afgesluit wat die vlaktebeplantings sedert 1724 aangedryf het. Skippers se alarm oor somer-suidoosters wat sand in die baai dra, het elf winters van knoopgras, wilde olyf en sooigordels geregverdig; die seemanskommissie se half-eeu-vergelyking het die direkteure nou die teenoorgestelde fisiese verhaal vertel—meer diepte, nie ’n toemaak-rede nie. [3]
Die staking van die vlaktewerk in 1735 was dus nie net ’n erkenning dat oppervlakbeplanting op die landengte misluk het nie, maar ook ’n administratiewe aanvaarding dat Tafelbaai se ankerplek nie daardie besondere landwaartse verdediging nodig gehad het nie. Die lyn pale oor die sandwoesteny het die praktiese gids vir belaaide waens gebly; die eksperimentele groen versperring het nie ’n permanente openbare werk geword nie. [3]
Kompanjie-sykultuur op direkteure se bevel opgegee — 1735
Om die eksperimente in sykultuur te bestuur wat die direkteure besluit het moes plaasvind, is die dienste van ’n bekwame man met die naam François Guillaumet verseker. In Oktober 1726 het hy en sy gesin aan die Kaap aangekom. Pogings is voorheen aangewend om sywurmeiers uit Indië te bring, maar in geen geval was dit suksesvol nie. Sommige is egter in goeie toestand uit Europa ontvang, en die wurms is, toe hulle uitgebroei het, noukeurig versorg in die huise van mnre. Jan de la Fontaine en Nicholas Heyning. Hulle is toe aan Guillaumet oorgegee. [3] [5]
Daar was volop gesonde moerbeibome, en die kenner is van watter slawe-arbeid hy ook al gevra het, voorsien. In die eerste jaar is agt pond goeie sy verkry, wat na die Nederlande gestuur is en ’n voorwerp van aansienlike belangstelling in Amsterdam en Middelburg was. ’n Groot gebou is dadelik naby die Kompanjie se tuin opgerig en tot Guillaumet se beskikking gestel om die wurms in te hou. Die kinders in die slawehuis naby sou almal buite skoolure aangewend word om sy te wind. Duisende jong moerbeibome is op gekose plekke geplant, en burgers wat lus gehad het om by die nywerheid aan te sluit, is van ’n paar eiers en die nodige instruksies voorsien. [3]
Tog het die produksie van sy in geen daaropvolgende jaar tien pond in gewig oorskry nie. Die oorgrote meerderheid van die wurms is altyd dood voordat hulle kokonne gemaak het, en in een besondere seisoen sou hulle heeltemal uitgesterf het as dit nie was dat ’n paar deur sommige burgers bewaar is nie. Dit is gou vasgestel dat die opbrengs so gering was dat die nywerheid nie aantreklik was vir mense wat op enige ander manier ’n bestaan kon maak nie. Vir agt jaar is die eksperiment egter deur die regering voortgesit. [3]
In 1735 het almal erken dat dit nie tot sukses gebring kon word nie, en op bevel van die direkteure is dit toe opgegee. Die tuin-kant se syhuis, die slawehuis-winders, die moerbeiaanplantings en die klein burger-eierverspreidings het almal opgehou om ’n vaste Kompanjie-nywerheid te wees sodra daardie bevel in werking getree het. [3]
François Guillaumet bly as burger aan die Kaap — 1735
François Guillaumet is in 1726 na die Kaap gestuur om die sykultuur te bestuur, welke pos hy etlike jare beklee het. Hy het met sy vrou Claudine Cloy (of Cloi) en gesin gekom. Op die 25ste November 1726 is albei as lede van die Nederlandse Kerk in Kaapstad ingeskryf op voorlegging van hulle sertifikaat van die Franse kerk in Amsterdam. [5] [3]
In 1735 het hy die regering meegedeel dat hy beoog om as burger aan die Kaap te bly. Die kennisgewing val in dieselfde kalenderjaar as die direkteure se staking van die sy-eksperiment wat hy gehuur is om te bestuur: die superintendent het nie bloot saam met die mislukte nywerheid uit die rekord verdwyn nie, maar ’n keuse aangeteken om in die nedersetting onder vryburgerstatus te bly eerder as slegs as Kompanjie-sybeampte. [5]
Sy huishouding het Kaapse kerklidmaatskap reeds aan ’n wyer Hugenote- en vlugtelingnetwerk gekoppel. ’n Seun, Matthieu (of Matthys), gebore in Berlyn in 1711, is later by Drakenstein getroud; dogters met Languedoc-verbintenis verskyn in dieselfde familieberigte. Binne 1735 is die administratiewe feit wat vir die jaarblad saak maak Guillaumet se eie verklaring dat hy as burger sou bly sodra die sypos nie meer sy Kaapse loopbaan bepaal het nie. [5]
Kirmanhaar-monster onverkoopbaar; bok-eksperiment gestaak — 1735
’n Ander nywerheid wat die Kompanjie in hierdie tyd probeer vestig het in Suid-Afrika, was die produksie van kirmanhaar. Sjaals van hierdie haar is toe as tweede net na dié van Kasjmir in waarde beskou. Die bok wat dit lewer, word in Persië grootgemaak, en in daardie land is vier-en-twintig jong diere verkry, wat na Ceylon gestuur is om na die Kaap deurgestuur te word. [3]
In Februarie 1725 het agt hiervan Suid-Afrika bereik; die ander is op pad dood. Van die agt was slegs een ’n ooi, en dié is kort ná landing dood. Uit gewone ooie is kruisgeteelde diere verkry, en uit dié en die suiwer diere, nou deur dood tot twee verminder, is bokke met taamlik lang en fyn haar geteel. Sommige burgers is toe oorgehaal om eksperimente met die diere te doen. Ná ’n paar jaar se proefneming het hulle die raad meegedeel dat tensy die Kompanjie veertig pennies per pond vir die haar sou betaal, dit nie die moeite werd sou wees om aparte troppe aan te hou nie. Daardie prys kon selfs vir ’n superieure artikel nie gegee word nie. [3]
Maar in plaas daarvan om die gehalte te verbeter, het die eienaars van die bokke die haar deur vermenging met inheemse diere laat agteruitgaan totdat ’n hoeveelheid wat in 1735 na Europa gestuur is, heeltemal onverkoopbaar was. Die eksperiment is toe gestaak. Die Persiese invoer van 1725, die kruisteling ná die verlies van die enigste ooi, die burgers se pryseis van veertig pennies per pond, en die uiteindelike onverkoopbare besending sluit dus in dieselfde jaar wat ook die sy en die vlaktebeplantings beëindig het. [3]
Regeringskontinuïteit, koringuitvoer en skeepvaart — 1735
Deur 1735 het Jan de la Fontaine goewerneur van die Kaap gebly. Hy is formeel geïnstalleer op die 8ste Maart 1730 ná die direkteure se depêches van 20 Februarie 1730, en op die 21ste Maart 1732 is hy verder bevorder tot die rang van buitengewone raad van Nederlands-Indië. Sekunde Adriaan van Kervel en onafhanklike fiskaal Daniel van den Henghel het steeds die senior siviele setels beklee wat vroeër in die dekade gevul is. [3]
Die preekstoele wat in 1731–1732 gevul is, het steeds kerklike lewe in die jaar van die gestaakte eksperimente omraam: aan die Kaap ds. François le Sueur en ds. Hendrik Kock; by Drakenstein ds. Johan Wilhelm Hartzogenrath; by Stellenbosch ds. Salomon van Echten. Geen vars kerklike installasie oorheers die 1735-verhaal soos die staking van sy, kirmanhaar en vlaktebeplanting nie. [3]
Oor die wyer oesspan wat hierdie jaar ingesluit het, het die direkteure vereis dat ’n jaar se voorraad koring opsygesit moes word voordat enigiets na Indië gestuur word. Van 1728 tot 1737 was daar ’n konstante uitvoer, soms van soveel as seweduisend muid, al was die oeste nie eweredig goed nie. In die dertien jaar 1725–1737 het eenduisend-en-sewe skepe Tafelbaai aangedoen, of gemiddeld sewe-en-sewentig per jaar—agt honderd agt-en-sestig daarvan Kompanjievaartuie, met kleiner getalle Engelse, Deense, Franse en enkele ander vlae. [3]
Kalender 1735 het dus gewone verversing en graanbesigheid onder De la Fontaine gehou terwyl drie lang Kompanjie-eksperimente saam geëindig het: die vlakte-sandbeplantings teen ’n toeslikkingsvrees wat die seemanskommissie verwerp het, die sywerke wat Guillaumet sedert 1726 bestuur het, en die kirmanhaar-troppe wie se 1735-Europese monster nie verkoop kon word nie. Guillaumet se eie kennisgewing dat hy as burger sou bly, het die mislukte syamp aan ’n persoonlike besluit gekoppel om in die kolonie te bly. [3] [5]